Tin mới:
Đường dây nóng

 HÀ NỘI:  Tel: 04-5330305 0904110444

 TP.HCM:  Tel: 08-8230017 08-8294279

Giá cả   
 Vàng

1.165.000

 USD

16.060

 EUR

20.503

 GBP

30.163

 AUD

12.100

 VNIndex

500,82

Thời tiết 
 Hải Pḥng

24 - 32

 Hà Nội

25 - 33

 Vinh

25 - 34

 Đà Nẵng

25 - 34

 Nha Trang

25 - 34

 TPHCM

23 - 34

Chuyên đề
VĂN HOÁ

LĐ số 297 Ngày 24.10.2003 Cập nhật: 07:28:16 - 24.10.2003

Vĩnh biệt hoạ sĩ Hoàng Tích Chù - người thầy của nghệ thuật sơn mài

Thuận Thiên
Sáng hôm nay, linh cữu người cuối cùng của thế hệ hoạ sĩ sơn mài đầu tiên của nước ta được đưa về quê, thôn Phù Lưu, Từ Sơn, Bắc Ninh (xưa là làng Chợ Giàu nổi tiếng).

Di ảnh
Hoạ sĩ Hoàng Tích Chù.
Sinh đúng ngày mồng một Tết Nhâm Tư (1912), cụ Hoàng Tích Chù (ảnh) lên đường sum họp với các bạn đồng môn Nguyễn Gia Trí, Phạm Hậu... vào ngày 25.9 Quư  Mùi (20.10.2003), chỉ thiếu 3 tháng là thọ 93 tuổi. Cụ già tiên phong đạo cốt, đầy phúc hậu với nụ cười tinh anh được đồng nghiệp và học tṛ quư mến đă đi trọn cuộc đời thơm sạch của một người lao động nghệ thuật chân chính.

Xuất thân trong ḍng họ lớn của vùng văn hiến Kinh Bắc, người cha là viên quan thanh bạch sinh ra những người con tài hoa cho đất nước (Hoàng Tích Chu - người tiên phong của báo chí hiện đại VN, Hoàng Tích Linh - nhà viết kịch, Hoàng Tích Chỉ - nhà điện ảnh, Hoàng Tích Tộ - bác sĩ ngoại cấp cao), Hoàng Tích Chù là một trong những sinh viên đầu tiên của Trường Mỹ thuật Đông Dương xây dựng nên ngành sơn mài nghệ thuật nước ta. Cuộc đời lao động của cụ gắn với lịch sử sơn mài, kéo dài hơn 60 năm bền bỉ. Tốt nghiệp Cao đẳng Mỹ thuật năm 1941, cụ là một trong bốn hoạ sĩ đầu tiên mở xưởng sơn mài ở Hà Nội. Cụ cũng là một trong số giảng viên đầu tiên của Trường Cao đẳng Mỹ thuật Hà Nội sau cách mạng tháng 8 (1945 - 1946). Sau kháng chiến chống Pháp, cụ đă đóng góp nhiều công sức cho sơn mài VN trên những cương vị khác nhau: Phụ trách tổ thực nghiệm rồi giảng viên chính khoa Sơn mài Trường Đại học Mỹ thuật Hà Nội, phụ trách Viện Mỹ nghệ Hà Nội, đồng thời thông qua những tác phẩm ghi dấu mốc trong lịch sử mỹ thuật hiện đại nước nhà.

Tranh sơn mài "Tổ đổi công miền núi".

Thầy Chù rất được sinh viên yêu quư và được coi là người chuyển giao hiệu quả những bí quyết của nghệ thuật sơn mài truyền thống. Nhiều hoạ sĩ thuộc những thế hệ khác nhau, không chỉ trong nước mà cả nước ngoài, tự hào nhận ḿnh là học tṛ "cụ Chù".

Bất cứ tuyển tập tranh hiện đại nào của VN đều không thể bỏ qua tác phẩm "Tổ đổi công miền núi" của Hoàng Tích Chù vẽ năm 1958. Đây là một trong những tác phẩm sơn mài đầu tiên sử dụng bảng màu phong phú, đặc biệt là các màu xanh bổ sung cho mấy màu son - then - vàng - bạc truyền thống, thể hiện thành công thiên nhiên và con người VN trong vẻ sống động tự nhiên.

Những năm vào tuổi 80, lạ thay, trong con người hoạ sĩ lại bùng lên một sức trẻ trung bất ngờ. Ngỡ như cụ mới phát hiện ra cái đẹp sôi nổi, đầy sức sống của các cô tiên múa hát, của các cô gái quê nô giỡn tắm ao trên những tấm xà ngàn năm đ́nh làng Bắc Bộ, và rủ rê các cô vào những bức sơn mài gợi cảm của ḿnh: "Nhịp điệu vũ trụ" hay c̣n gọi là "Tiếng hát hoà b́nh trên các v́ sao", "Đuổi nghé"... Sau khi vinh dự nhận Giải thưởng Hồ Chí Minh về văn học nghệ thuật (đợt 2, năm 2000), tuy đă nằm liệt giường cả năm trời, cụ bỗng đứng dậy, gắng sức lập pḥng vẽ để phục chế tranh cũ. Lúc ấy cụ tṛn 90.

Chắc nhiều người sẽ bất ngờ khi biết rằng người nghệ sĩ, người thầy hiền lành nhân hậu ấy từng là một chiến sĩ hoạt động bí mật trong ḷng địch. Được kết nạp Đảng trong Hà Nội dưới ách tạm chiếm của thực dân Pháp, cụ đă bị địch bắt và tra tấn dă man, nhưng vẫn một ḷng trung thành với cách mạng. Ơ tư cách công dân này, khéo thay, cụ lại giống với bạn đồng nghiệp Nguyễn Gia Trí của ḿnh (cụ Trí cũng từng bị thực dân Pháp bắt và tra tấn v́ hoạt động chống Pháp trước năm 1945). Cuối đời, gặp lại nhau ở TPHCM sau mấy chục năm mỗi người một ngả, t́nh bạn của hai lăo hoạ sĩ vẫn gần gụi, ân cần.

Và hôm nay, chắc hai người thầy của nghệ thuật sơn mài VN đang hàn huyên trong cơi an lạc dành cho những người hiền, những nghệ sĩ chân thực và trọng danh dự, những người làm nên cốt cách văn hoá VN.

Trở về   Gửi tin   Bản để in   Ư kiến bạn đọc

Kem cốm
Cổ động, quảng bá cho sự kiện APEC: Công ty tư nhân vào cuộc
Tin văn hoá ngày 15.9.2006
Nghệ sĩ Tuấn Ngọc: "Tôi như người mắc nợ khán giả quê nhà"
Muộn c̣n hơn không!
Vĩnh biệt nhạc sĩ Văn Chừng: C̣n măi, những kỷ niệm Pleiku
Phim "Chuyện của Pao" tại LHP Montreal (Canada): Thế giới dưới chân cô
Tin văn hoá ngày 14.9.2006
Có nên duy tŕ kiểu chấm ảnh "chiếu cố"?
Bức tường sụp đổ, cửa sổ lên ngôi

TIN, BÀI ĐĂ ĐƯA
Bài được đọc nhiều nhất
Tiêu điểm
 

Copyright © 2006 Lao Dong All Rights Reserved - Contact us: webmaster@laodong.com.vn