Di dân tái định cư Dự án thủy điện Sơn La:
Tái định cư chậm sẽ ảnh hưởng tiến độ công tŕnh
) |
|
Vẫn c̣n những vướng mắc trong
công tác di dân tái định cư dự án
thuỷ điện Sơn La. | Đó là ư kiến chỉ đạo của Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng tại cuộc họp Ban Chỉ đạo nhà nước về Dự án thủy điện Sơn La, ngày 9.7.
Để thực hiện được tiến độ phát điện tổ máy số 1 vào năm 2010, công tác di dân tái định cư (TĐC) được coi là nhiệm vụ trọng tâm đồng hành với việc xây dựng công tŕnh. Tuy nhiên, công tác trọng tâm này hiện đang có rất nhiều vướng mắc.
Chậm, chệch choạc, lúng túng...
Ông Thái Phụng Nê - phái viên của Thủ tướng Chính phủ, Phó Trưởng ban chỉ đạo nhà nước Dự án thủy điện Sơn La - nhận xét: Theo kế hoạch, dự án di dân TĐC phải tập trung cho việc lập, thẩm định và phê duyệt quy hoạch chi tiết (QHCT); hoàn thành điều chỉnh bổ sung quy hoạch tổng thể (QHTT) di dân TĐC. Thế nhưng, tiến độ lập, thẩm định và phê duyệt QHCT rất chậm so với yêu cầu, chỉ mới đạt 25% kế hoạch năm 2006. Thủ tục nghiệm thu, thanh toán chậm, giá trị giải ngân chỉ đạt 594 tỉ đồng (chưa đạt 30% của 1.931 tỉ đồng kế hoạch 2 năm 2004 - 2005).
Công tác di dân năm 2006 cũng rất chậm, đă qua giữa tháng 7 mà chỉ mới thực hiện ở tỉnh Sơn La, và chỉ đạt có 8% 328/3.628 hộ. Lai Châu, Điện Biên thực hiện chỉ tiêu rất thấp.
Phân tích nguyên nhân của sự chậm trễ này, lănh đạo chính quyền 3 tỉnh trong vùng có dân TĐC đều khẳng định: Việc lựa chọn các đơn vị tư vấn lập QHCT chưa chuẩn xác, các nhà tư vấn nhiều lúng túng; dự án đầu tư các dự án thành phần chưa đáp ứng yêu cầu, các đơn vị tư vấn yếu kém năng lực nên phải chỉnh sửa nhiều lần; việc lập, thẩm tra kế hoạch di dân TĐC hàng năm không có cơ sở thực tế, từ mấy năm trước, khâu công việc này chỉ làm theo kiểu ước tính, dự tính... v́ thế mà các số liệu điều tra dân cư không khớp được.
Một nguyên nhân khác, đó là sự phối hợp giữa các ban, ngành, địa phương vẫn chệch choạc; sự phối hợp kiểm tra và tháo gỡ khó khăn, vướng mắc của các chủ thể này chưa kịp thời, hiệu quả thấp.
Rất cần sự nỗ lực từ nhiều phía
Hơn 14.500 hộ dân bị ảnh hưởng trong vùng ḷng hồ thuỷ điện thuộc 3 tỉnh Lai Châu, Điện Biên và riêng Sơn La chiếm đến 90% số dân cần phải nhường đất làm thủy điện, di chuyển đến nơi ở mới. Công tác di chuyển dân đă được chuẩn bị từ hơn 5 năm trước, cũng trải nhiều mô h́nh thí điểm, thử nghiệm, trong đó có khu TĐC Tân Lập (Mộc Châu, Sơn La), Si Pa Ph́n (Điện Biên) v.v... Thế nhưng, cho dù rất nhiều cố gắng, các ban công tác di dân TĐC địa phương vẫn chưa tiếp cận (hoặc là chưa đáp ứng) được nguyện vọng của bà con trong diện phải di chuyển chỗ ở. Điều này cũng là một nguyên nhân làm cho kế hoạch di dân TĐC đạt ở mức rất thấp, người dân chưa thật sự yên tâm.
Thủ tướng Chính phủ chỉ đạo: Di dân TĐC cũng là một mục tiêu chính. Dự án di dân TĐC quyết định tiến độ công tŕnh. Chính v́ thế, công tác di dân TĐC rất cần có một quy hoạch rất tổng thể cho quy hoạch dân cư. Thủ tướng Chính phủ giao Bộ trưởng Bộ NNPTNT phải làm việc này. Trước mắt, cần đẩy nhanh QHCT, đảm bảo đời sống cho người dân.
Thủ tướng cho biết, sẽ sửa Quyết định 459 cho phù hợp với điều kiện thực tế, Bộ NNPTNT cần phải làm sớm để tŕnh TTCP. Thủ tướng yêu cầu, cùng với nỗ lực của Chính phủ, các địa phương và các hộ gia đ́nh di chuyển đến các khu TĐC cần phát huy tinh thần đoàn kết, giúp nhau nhanh chóng ổn định cuộc sống.
Công tác di dân TĐC cần phải được đảm bảo theo yêu cầu: Đời sống của người dân đến nơi ở mới phải hơn nơi ở cũ, phải đủ các điều kiện sinh hoạt tối thiểu và có đất sản xuất, có phương án sản xuất cho bà con giúp người dân nhanh chóng ổn định cuộc sống nơi ở mới.
Trong những tháng c̣n lại của năm 2006, chính quyền 3 tỉnh Sơn La, Lai Châu, Điện Biên phải hoàn thành việc lập, thẩm định và phê duyệt QHCT các điểm TĐC phục vụ di dân TĐC trong quư III năm nay và triển khai kế hoạc năm 2007 trong quư IV tới. Thực hiện di dân TĐC theo kế hoạch năm 2006 là 5.787 hộ, trong đó Sơn La 3.682 hộ, Điện Biên 1.205 hộ và Lai Châu 900 hộ.
Chính phủ cũng yêu cầu tỉnh Sơn La lập quy hoạch cụm công nghiệp nhỏ gắn với di dân TĐC tại huyện Mộc Châu, có biện pháp sớm đưa các hộ dân quay trở lại mặt bằng công trường trở về nơi TĐC. Thanh Thuỷ - Mỹ Phượng
|
Tại khu TĐC Huổi Hào, Thủ tướng Chính phủ:
Phải giúp đồng bào sớm ổn định cuộc sống
Gặp gỡ đồng bào dân tộc Thái mới di dời về bản Huổi Hào, xă Mường Bú, huyện Mường La, tỉnh Sơn La định cư, Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng phấn khởi nhận thấy bà con đă bước đầu ổn định cuộc sống.
Thủ tướng chia sẻ những khó khăn với đồng bào khi phải dời nơi ở cũ đến nơi ở mới để đất nước có thêm nguồn điện mới và hứa sẽ cố gắng giúp đồng bào sớm ổn định cuộc sống.
Thủ tướng mong rằng, cùng với nỗ lực của Chính phủ, các địa phương, các hộ gia đ́nh phải di chuyển đến các khu TĐC phát huy tinh thần đoàn kết, ổn định cuộc sống.
Thủ tướng nhắc nhở các cấp, các ngành quan tâm giải quyết các đề nghị cụ thể của nhân dân bản Huổi Hào là: Xây dựng cho bản một chiếc cầu để nhân dân đi lại thuận tiện; bổ sung chính sách chênh lệch về đất ở cho những người phải di dời, kể cả việc di dời mồ mả; xây dựng cho bản nhà văn hoá. Mỹ Phượng
Ông Hoàng Chí Thức - Chủ tịch UBND tỉnh Sơn La:
Khối lượng quy hoạch chi tiết c̣n rất lớn
Cho đến nay, Sơn La đă di chuyển được gần 900 hộ rời khỏi cốt 140. Sắp tới, bà con thu hoạch xong, sẽ tiếp tục chuyển đi. Hơn 1.100 hộ dân kư đồng ư đến các điểm Quỳnh Nhai, 517 hộ sẽ được di chuyển xong vào cuối tháng 9 tới. Hiện đă di chuyển 338 hộ, c̣n hơn 3.000 hộ.
Hiện tại, công tác di dân TĐC của tỉnh Sơn La bị tắc ở khâu thiếu quy hoạch, các đơn vị tư vấn yếu kém. Thêm nữa, cơ chế giải ngân giữa các đơn vị liên quan với địa phương chưa phù hợp. Đề nghị việc giải ngân cần phải quy định cho phù hợp với dân trí của dân.
Trong 6 tháng cuối năm, Sơn La quyết tâm hoàn thiện quy hoạch đón dân. Phấn đấu hết năm 2006, sẽ xong toàn bộ quy hoạch chi tiết. Tuy nhiên, khó khăn hiện tại của tỉnh là khối lượng công việc của quy hoạch chi tiết c̣n rất lớn; không có cơ sở để lập kế hoạch chi tiết. Các quy hoạch chi tiết phải phụ thuộc các đơn vị dưới xuôi lên. V́ thế, hết năm nay, phải xong kế hoạch di dân của 2 năm 2006 - 2007 là việc nan giải. Khoa Minh ghi
Bà Ḷ Mai Trinh - Chủ tịch UBND tỉnh Điện Biên:
Vẫn c̣n thiếu chính sách cụ thể
"Công tác thẩm định, phê duyệt khó nhất là tư vấn. Địa phương không có đơn vị làm công tác tư vấn tổng hợp, chủ đầu tư đă kém, tư vấn càng không đáp ứng được" - theo bà Ḷ Mai Trinh - Chủ tịch UBND tỉnh Điện Biên đây là nguyên nhân Điện Biên làm chậm quy hoạch TĐC. Chưa hề có hướng dẫn đối với công tác này. Hiện nay vướng mắc trong quy hoạch chi tiết, quy hoạch tổng thể.
Đề nghị Chính phủ sớm quyết định phê duyệt điều chỉnh quy hoạch tổng thể; sớm xem xét và ban hành các quy định điều chỉnh, sửa đổi, bổ sung liên quan đến chính sách bồi thường thiệt hại di dân TĐC dự án thuỷ điện Sơn La để làm cơ sở cho địa phương triển khai; đặc biệt là các chính sách: Liên quan đến hỗ trợ, bồi thường cho các đối tượng phi nông nghiệp và TĐC thị xă Mường Lay, hỗ trợ đời sống, chuyển đổi nghề nghiệp, đầu tư cơ sở hạ tầng...
Hiện tại, theo chính sách của dự án, chủ yếu hỗ trợ các công tŕnh cơ sở hạ tầng, chính sách giúp dân ổn định sản xuất lâu dài tại nơi TĐC c̣n chưa cụ thể. Tỉnh rất cần được bổ sung nguồn vốn TĐC để xây dựng đô thị mới thị xă Mường Lay gắn với TĐC dự án thuỷ điện Sơn La.
Điện Biên đề nghị Chính phủ, các bộ, ngành trung ương xem xét bố trí nguồn vốn đầu tư cho các công tŕnh xây dựng cơ bản phục vụ di dân TĐC, nhưng không thuộc hạng mục đầu tư tại Quyết định 459/QĐ-TTg, mà UBND tỉnh Điện Biên đă đăng kư như: Đường Tả Si Láng - Pắc Na, đường Đề Chu - Tủa Thàng thuộc vùng TĐC huyện Tủa Chùa, đường Đề Bua - Nà Hỷ. Riêng tuyến đường Đề Bua - Nà Hỷ đă được UBND tỉnh triển khai thực hiện từ năm 2003 bằng nguồn vốn di dân TĐC, song đến nay dự án vẫn chưa được bố trí vốn. Lưu Giang ghi | |
